Co gai 4 lan lay chong hut o Long An

Thứ hai, 06 Tháng sáu 2011, 10:52 GMT+7


Co gai 4 lan lay chong Co Tu Thao bi coi la co so "sat chong" (Anh minh hoa) Xin noi ngay rang, du mang tieng co chong 4 lan nhung chua lan nao co gai ay co duoc dem tan hon, du chi la 1 dem.

Khong biet co phai vi co tuoi dan “sat chong” hay chi la su trung hop ngau nhien, ma cu sau khi “coi mat”, trong thoi gian cho dam cuoi, cac “chu re” vi nhung ly do khac nhau ma tu vong. Vao thoi ay, vao dau thap nien 1920, nguoi con gai sau khi “coi mat” la coi nhu da co chong, vi vay ma nguoi dan song 2 ben dong song Bao Dinh (thanh pho Tan An, tinh Long An) cu truyen mai giai thoai ve 1 nguoi con gai 4 lan co chong ma van con trinh.

Dong song Bao Dinh noi lien song Tien va song Vam Co, no chay ngang va chia cat thi xa Tan An (nay la thanh pho Tan An) ra lam 2 phan bang nhau. Bay gio o thanh pho Tan An da co 4 chiec cau bac qua song Bao Dinh noi lien 2 phan cua thanh pho, do la: cau Duc, cau Day, cau Truong Dinh va cong dap Bao Dinh.

Vao cai thoi dien ra cau chuyen “co chong 4 lan ma van con trinh”, chua co chiec cau nao bac qua song Bao Dinh, nguoi dan 2 ben song muon qua lai phai dung do ngang, va chinh 1 chiec do ngang qua song da lam chet 1 trong 4 chu re cua cau chuyen dang ke, khi anh tren duong den nha gai de don dau. Do la lan nguoi con gai trong cau chuyen gan voi dem tan hon nhat, khi ma tiec “nhom ho” ben nha gai da dai xong, chuan bi doi nha trai den de dua dau. Vay ma chu re van cu chet nhu 3 lan truoc.

Qua hoang mang va that vong, cong voi nhung loi dam tieu cua nguoi dan trong vung, co Tu Thao (ten nguoi con gai trong cau chuyen) da bo xu Tan An di ve miet Gia Dinh – Dong Nai, sau do khong con ai biet gi ve co nua, nhung cau chuyen co 4 lan co chong ma van con trinh thi van con luu truyen mai o Tan An den ngay nay.

Dam cuoi thanh dam tang


Vao dau thap nien 1920, o cho chiec cau Duc bang be tong vinh cuu noi lien phuong 1 va phuong 2 thanh pho Tan An hien nay la ben song tap nap tau ghe. Sau do khoang 10 nam chiec cau Duc moi duoc xay dung len va ton tai den ngay nay. Ngay ay, nguoi dan 2 ben song qua lai bang nhung chiec do nho, cheo tay, moi chiec cho do 5 – 10 nguoi. Buoi sang hom ay, ben song nhon nhip hon ngay thuong, vi sap co 1 dam don dau ngang qua song. Nha trai o miet Thu Thua, ho di xe ngua xuong Tan An, roi muon xuong dua qua song Bao Dinh de don dau.

Nha co dau o ben kia song, tu nha co the nhin xuong ben do de thay nha trai voi day du le vat dang xuong do qua song de ruoc dau. Doan nguoi di don dau khoang 20 nguoi, ho chia lam 3 nhom di 3 chiec do sang song. Chiec di dau co ba mai, cha cua chu re, cung nhung nguoi ngoi ban truong toc. Chiec thu hai cho chu re chinh, re phu va canh thanh nien di don dau. Chiec cuoi cung cho canh phu nu.

Dong song Bao Dinh ngay ay khong rong lam, be ngang chi do 50 met, the nhung nuoc song thi chay xiet, nhat la gap luc nuoc rong. Buoi sang hom ay, song Bao Dinh dang luc nuoc rong, lai vao mua nuoc do, nen nuoc chay rat manh, nhung nguoi cheo do phai cheo cat luc de nuong theo dong nuoc dua doan nguoi don dau qua song.

Khi chiec do thu nhat cho ba mai va nhung nguoi lon tuoi cap ben, tu phia nha gai phao bat dau no ran de don mung nha trai. Cung chinh vien phao “dung” khai hoa bat ngo da lam cho 1 thanh nien “yeu bong via” di tren chiec do thu hai cho chu re bi giut minh, lam chiec xuong chao nghieng.

Neu nhu nhung nguoi di tren xuong deu quen voi chuyen song nuoc thi chang co van de gi, dang nay doan thanh nien nha trai den tu huyen Thu Thua it song nuoc, da so ho it duoc di xuong, nhieu nguoi khong biet boi, vi vay ma ho hoang mang, hoang loan. Vay la du chi con cach bo song chua toi 10 met, nhung chiec do cho chu re don dau da khong con co hoi cap ben, no bi lat ngang dim chu re va nhung thanh nien di cung voi bao le vat xuong dong nuoc dang chay manh.

Hang chuc thanh nien tu tren bo da coi do lao nhanh xuong song de cuu nhung nguoi khong biet boi, nhung do nuoc chay manh, chu re va 1 nguoi nua da chim mat hut duoi dong song. Hon 1 ngay sau xac chu re moi noi len ngoai song Vam Co Tay cach noi xay ra tai nan gan 1 cay so.

Lan ay co Tu Thao du chua 1 lan “nhat da dong san”, nhung cung ve nha chong de tho tang chong, lam tron phan su dau con. Tat nhien, co la nguoi khoc nhieu nhat trong dam tang, suot may ngay co ra ruong nam om nam mo dat moi ma than khoc, ke le cho mot kiep ma hong bi “troi xanh quen thoi ma hong danh ghen”.

Sau dung 3 thang, co Tu Thao xin phep nha chong cho co “xa tang”, roi tu gia tro ve nha cha me ruot o Tan An. Sau vai ngay an can cham soc cha me, co Tu Thao xin phep 2 dang sinh thanh cho co di ve Gia Dinh – Dong Nai lam an voi nghe tho may cua minh.

Du rat thuong con gai, nhung cha me co Tu Thao khong no ngan can con, vi neu co tiep tuc o lai Tan An, tron doi co se “o gia” vi se khong con chang trai nao bao gan toi cau hon co – mot nguoi con gai tuoi dan da 4 lan “sat chong” du chua mot lan nem trai “dem tan hon”.

Sau khi roi Tan An di Gia Dinh – Dong Nai, co Tu Thao co vai lan tro ve tham cha me, sau do khong ai biet gi nua ve co. Co nguoi noi co Tu lay duoc 1 ong “Cac Chu” (tieng chi nguoi Trieu Chau nhap cu vao Viet Nam luc do) o Bien Hoa roi theo chong ve o luon ben Tau.

Chuyen xe lua dinh menh

Xung quanh giai thoai ve co Tu Thao “co chong 4 lan ma van con trinh”, sau nay nhung nguoi lon tuoi o Tan An ke lai co nhieu diem di biet, nhung kha giong nhau o cho co da 4 lan dinh hon va ca 4 lan chu re deu chet yeu va chuyen chim do lam chet chu re khi nha trai chuan bi buoc chan len nha gai de ruoc dau. Theo cu Tam Oanh, nguoi da song cuoc doi gan 90 nam ben bo song Bao Dinh, thi khi ong lon len da nghe cha me ke ve chuyen co Tu Thao 4 lan co chong...

Theo do, co Tu tuoi dan, sinh nam 1902, la nguoi con gai dep nguoi, dep net, theu thua may va that kheo tay, co mo tiem may ngay ben bo song Bao Dinh cach khong xa ben do. Nam 17 tuoi, lan dau tien co Tu duoc nguoi mai moi voi 1 thanh nien o Ben Luc, cach Tan An khoang 15 cay so.

Theo tap tuc cua nguoi dan Nam bo thoi ay, sau khi ba mai gap go gia dinh 2 ben de bang “mieng luoi” cua minh ma thuyet phuc chuyen hon nhan, la den 1 thu tuc goi la “coi mat”, neu sau khi “coi mat” ma 2 ben deu ung y, thi se tien toi chuyen nha trai sang bo ruou, roi dam hoi, truoc khi le cuoi chinh thuc duoc tien hanh.

Thong thuong, tu ngay coi mat cho toi ngay cuoi la khoang 1 – 2 nam, co khi keo dai toi 3 nam, tuy theo dieu kien cua nha gai, nhung hiem khi nao som hon 1 nam.

Lan ay chang trai tu Ben Luc mac ao dai khan dong duoc cha me va ba mai dua den Tan An de coi mat co Tu Thao. Chi duoc ngam nhin co Tu Thao vai khoanh khac khi co mac ao dai len nha tren cham tra dai khach, nhung chu re dang dung dua cot nha suot ca tieng dong ho da quen het chuyen moi chan, anh ta thay tam hon lang lang bay bong khi nghi toi chuyen mai nay anh cuoi duoc nguoi vo xinh dep, doan trang nhu mo.

Trong khi do, tu trong buong o nha sau, co Tu Thao cung co cach ngo len nguoi chang trai coi mat minh, roi sau do khi khach da ra ve, dam ban gai cua co cu khen: “Chang re hien lanh, dep trai”. Me va di cua co Tu Thao khong quan tam toi chuyen “dep trai”, ma cham chang re o cho hien hau, nhat la khi duoc sinh ra trong gia dinh gia giao, ban than anh ta cung sap tro thanh nguoi “go dau tre”, khi co chong co Tu Thao se tro thanh “thiem giao”.

Sau khi ben nha trai ra ve, ba mai o lai tham do thai do cua nha gai va ba da that su an tam khi biet chac rang “trai tai” da gap duoc “gai sac”, ba tiep tuc nan lai dung com chieu voi gia dinh co Tu Thao va cung de ban chuyen coi ngay de nha trai di bo ruou. Vi vay ma khi ba mai chua kip roi khoi nha co Tu Thao thi da co nguoi hot hai qua do bao hung tin: Chang trai vua den coi mat co Tu Thao da bi tai nan tren duong tro ve nha o Ben Luc.

Thoi do, viec di lai giua Tan An va Ben Luc rat thuan tien nho tuyen xe lua Sai Gon – My Tho. Tuyen xe lua duoc thuc dan Phap xay dung dau tien o Dong Duong (nam 1885) nay tung la “ky quan” trong con mat cua nguoi dan vung song nuoc mien Tay, khi ma tu bao doi ho chi biet di lai bang ghe xuong lenh denh tren song nuoc hoac bang ngua keo.

Dac biet la khi “So Hoa xa” sau do da bac duoc 2 chiec cau Tan An (qua song Vam Co Tay) va Ben Luc (song Vam Co Dong) de xe lua chay mot mach, thay cho canh qua pha truoc do, nguoi dan mien Tay di lai bang xe lua ngay cang nhieu.

The nhung, tu di ghe xuong tren song hoac di xe tho mo tren duong lang chuyen sang di xe lua, nhieu nguoi phai bo ngo, khong it tai nan xay ra do chuyen chua quen di xe lua do. Khong biet do khong co kinh nghiem di xe lua hay vi qua vui mung khi nghi den chuyen se cuoi duoc vo dep, ma chang trai da buoc xuong san ga Ben Luc khi xe lua chua dung han.

Anh ta da bi giat te, dau dap vao nen be tong san ga, gay chan thuong so nao. Dieu kien y hoc thoi do khong the lam gi hon ngoai chuyen de cho nguoi thanh nien hon me dan roi tu vong. Vay la moi 17 tuoi ma co Tu Thao da mang tieng co 1 doi chong!

Su co chet nguoi trong mot tran da banh

Cau chuyen ve chang trai vua moi di coi mat co Tu Thao da bi te xe lua chet da lam xon xao du luan thi xa Tan An luc do suot nhieu thang troi. Vua di coi mat vo da chet, ban than chuyen ay da la de tai cho moi nguoi ban tan soi noi, trong khi co gai duoc coi mat lai “tuoi dan”, lam cho cau chuyen them ly ky, huyen bi. Nhung roi moi chuyen cung lang diu theo thoi gian, moi nguoi cung tro ve voi cong viec doi thuong, chang con ai ban tan chuyen co Tu Thao “sat chong”.

Roi nho “dep nguoi, dep net”, chi hon 1 nam sau lai co dam toi dam hoi co Tu Thao. Chu re la con 1 dien chu o quan Tan Tru, cach Tan An gan 20 cay so. Du ba mai co tinh giau nhem chuyen co Tu Thao da 1 lan duoc coi mat va nguoi di coi mat co da chet vi tai nan tren duong ve nha, nhung gia dinh chang trai o Tan Tru cung biet duoc chuyen do.

Me cua chang trai thi so, nen can ngan, trong khi ba cua chang trai lai noi: “An thua gi, cai mang thang Tu no lon, lo gi”. Con anh Tu thi chua hinh dung chuyen “mang lon, mang nho” ra sao, nhung nghe noi co vo dep thi ham, nen khong lo so gi het. Ngay di coi mat dien ra suon se, nen khi ve toi nha cha con anh Tu tu dac noi: “Thay chua, so thang Tu lon, de gi chet yeu vi bi cop vo”.

Hon 3 thang sau, vao ngay mung 9 thang gieng ta that dep, ba mai cung cha anh Tu mang ruou toi nha gai de chinh thuc xac nhan cuoc hon nhan giua anh Tu va co Tu Thao. Ngay cha di bo ruou o Tan An, anh Tu di coi da banh o xa Binh Lang.

Co gai 4 lan lay chong

Cau Duc o TP.Tan An, noi ngay xua la ben do ngang qua song Bao Dinh, cung la noi chung kien chuyen tinh duyen ky la cua co Tu Thao

Thuo ay phong trao da banh that manh, tuan nao cung co giai thi dau trong xa, trong huyen, xa nao, ap nao cung co doi banh, du doi khi “trai banh” phai lam bang trai buoi phoi kho don bong gon, vi khong phai o dau cung co tien mua banh da hoac banh nhua de da, con “san banh” thuong la mat ruong nut ne vao mua kho. Ngay hom ay xa Binh Lang to chuc giai “giut cup” danh cho doi bong cua cac ap trong xa, san bong la dam ruong kho ben ve duong. Anh Tu vi me da banh nen di coi chu ngay hom ay khong co doi banh cua ap anh di da.

Nhieu doi bong tranh giai trong 1 ngay, vi vay ma cac doi thay nhau da lien tuc suot ngay, khong co thoi gian nghi trua. Khan gia di xem da banh vi vay ma cung theo suot ca ngay duoi troi nang gat.

Khoang dau gio chieu, trong khi dang dien ra tran dau tu ket cang thang, trong mot pha tan cong, mot cau thu sut manh bong ve khung thanh doi phuong, nhung bong di khong trung muc tieu, bay ra phia sau khung thanh, nam duoi 1 goc cay. Dang dung xem phia sau cau mon, anh Tu chay voi di luom banh giup cac cau thu. The nhung, sau khi luom banh, anh Tu dung dua vao goc cay bat dong, hai tay van om chat trai banh, mac cho moi nguoi keu reo, cho doi, anh van khong mang trai banh vo san.

Mot so nguoi sot ruot da lon tieng cu nu nguoi di luom banh da “cau gio”, de nghi trong tai “bu gio” cho tran dau. Mac cho moi nguoi sot ruot, la loi, anh Tu van om trai banh dung bat dong dua vo goc cay. Den khi co nguoi chay toi giut trai banh thi anh Tu moi do kenh ra dat, chung do moi nguoi moi ta hoa la anh ta da bi “troi trong” (chet dung), chung benh ma sau nay ta hay goi la “dot tu”.

Cha cua anh Tu tren duong di “bo ruou” ben nha gai o Tan An tro ve, khi di ngang san banh Binh Lang thay chuyen lao xao da ghe vo xem, thi hoi oi con trai ong dang nam bat dong duoi goc cay, mieng sui bot mep. Tat ca nhung no luc cuu chua cho nan nhan deu tro nen vo vong.

Ve cai chet cua chang trai chuan bi cuoi vo ten Tu, chuyen ke co nhieu di ban khac nhau, chang han co nguoi cho rang khong phai anh Tu bi “troi trong”, ma do anh dung ngay phia sau cau mon, bi trai banh da cang trung vao dau lam anh bi dut mach mau nao chet. Nguoi khac lai ke rang, khi anh Tu chay di luom trai banh tren mat ruong nut ne vao mua kho, chan anh bi sup khe nut, anh te dap dau xuong mat ruong lam dut mach mau nao nen chet.

Khi moi nguoi dua xac anh Tu ve toi nha, cau than khoc dau tien cua me anh Tu la: “Troi oi, ong thay chua, tui da can ma cha con ong dau co nghe, cu quyet cuoi cho duoc gai dep, gai thanh thi, de bay gio con tui ra nong noi nay ne troi!”.

Chuyen anh Tu bi “troi trong” trong ngay gia dinh di bo ruou cuoi vo da gay xon xao du luan tu quan Tan Tru len thi xa Tan An. Cau chuyen cang tro nen ly ky, kich tinh khi nguoi ta gan them vao do cai chet cua nguoi thanh nien o Ben Luc di coi mat co Tu Thao truoc do hon 1 nam. Cha cua co Tu Thao da den vieng dam tang cua chang trai “re hut”, cung la de trinh voi cha me nan nhan xin “tra ruou”.

Suot may thang troi, co Tu Thao khong dam buoc ra khoi nha, he co thoi gian ranh la co vo buong nam vui khoc uot het goi. Roi co Tu Thao cung me da an chay dung 1 nam, ngay ram nao 2 me con cung den chua lam cong qua 2 ngay de van vai phat troi cho co het “nang via”, thoat khoi cai so “sat chong”.

Hoi hop nhu xo so

Co Tu Thao va me ngung an chay tuan truoc thi tuan sau co nguoi toi nha dat van de mai moi co Tu voi 1 dam o ben Tan Hiep – Tien Giang. Nguoi dan ong nay hoi dung tuoi, lon hon co Tu 8 tuoi, nhung duoc cai la co nghe nghiep tho bac dang hoang, gia dinh co co ngoi vung vang voi 1 tiem vang o cho huyen. Tat nhien la truoc khi den voi nha gai, ba mai cung da “uon ba tac luoi” thuyet phuc gia dinh nguoi thanh nien lon tuoi ma chua vo khong nen dat nang chuyen co Tu Thao da 2 lan “lo chong”.

Nguoi thanh nien o Tan Hiep von rat ken vo (nen moi song doc than den gan 30 tuoi), nhung lai khong tin nhung chuyen huyen bi theo kieu “tuoi dan sat chong”, nen da ung thuan khi nghe ba mai ca tung co Tu Thao “sac nuoc huong troi”. Cha me cua anh ban dau cung hoi lung khung, nhung so can dam nay thi con ho tiep tuc o vay, nen da “danh lieu” gat dau theo con.

Ve phan co Tu Thao, co da that su hoang mang lo so khi lai nghe ban toi chuyen “co chong”, nhung cha me co thi chua het hi vong ve tuong lai hanh phuc cua dua con gai yeu, vi vay ma ong ba da ung thuan truoc loi ngon ngot cua ba mai. Ao mac sao qua khoi dau, co Tu Thao vang loi cha me ma trong long khong khoi hoang mang lo lang. Tu Tan Hiep den Tan An coi mat vo, chang trai tho bac cung di bang xe lua, nhung da khong xay ra chuyen chet vi te xe nhu nhieu nguoi lo so.

Ngay cha chang trai di bo ruou ben nha gai o Tan An, chang o nha cung di coi da banh o san van dong Tan Hiep, nhung cung khong xay ra chuyen “troi trong” nhu moi nguoi lo lang can gian anh dung di coi “tran banh dinh menh”.

Tham thoat roi ngay dam hoi cung toi. Moi nguoi hoi hop theo doi cuoc hon nhan moi nay nhu theo doi xo so!

Gia dinh nha trai kha gia, gia dinh ben gai cung khong kem canh, vi vay dam hoi cua ho that linh dinh, nhon nhip ca mot doan bo song Bao Dinh.

La tho bac, chinh tay chang trai da lam cap nhan bang vang de deo cho minh va cho nguoi vo tuong lai. Ca hai ben gia dinh co dau va chu re deu co co de vui tran, vi vay ma tiec tung keo dai, ruou de Go Den chay nhu suoi.

Chang re ban dau rat y tu, chi nhap moi moi khi co ai moi ruou, con lai la lo chay ban, tiep thuc an cho khach gia dinh 2 ben. Ngay trong tiec ruou, nguoi lon 2 ben cung de dang thong nhat se tien hanh le cuoi sau 3 thang, chu khong keo dai hang nam, chang trai khong phai vat va qua “lam re” ganh nuoc, che cui nhu tap tuc bao doi.

Den luc do, khi da duoc coi la con trong nha, chang re duoc cha vo cho phep uong ruou “tuy kha nang”. “Kha nang” cua chang trai song doc than toi gan 30 tuoi la ca lit ruou de, nhung vi phai giu y tu, nen chang uong do 2 xi (nua lit) ruou la ngung, ai ep them cung tu choi.

Tren duong tro ve Tan Hiep, hau het canh dan ong deu say xin, chi co chu re la con tinh queo. Khi xe lua ve toi Tan Hiep, dung lai o ga Ong Tao, chinh chang re da do tung nguoi nhau say xuong xe, dua ho vo nha. Dam hoi nhu vay la thanh cong tron ven, gia dinh 2 ben deu vui, moi chuyen dien ra thuan loi, suon se. Dem hom ay chang trai va ca gia dinh da co nhung giac ngu that ngon, that sau, nhat la chang trai con co the gap bao mong dep.

Sau mot ngay met nhoc vi dam tiec, sang hom sau ca nha ai cung day tre. Cho den khi co gai ut thuong day tre nhat nha cung da cuon mung men, thi nguoi anh lon nhat nha moi di hoi vo van con nam vui trong buong. Co ut vo buong lay anh day de ra dung tiem vang, thi hoi oi, co the nguoi anh da lanh cung tu bao gio.

Ong thay lang ngoai dau duong noi rang do anh uong nhieu ruou, toi ngu lai de cua so, gap luc thoi tiet chuyen lanh, nen bi trung gio chet. Me va cac co, di cua nan nhan thi khong tin nhu vay, ho than khoc trong dam tang voi cung mot noi dung: “Con oi, chau oi, ham vo dep lam chi de phai chet tuc chet tuoi…”.

Lan ay, co Tu Thao da ngat xiu khi nghe hung tin. Roi co duoc cha me dua sang nha trai chiu tang “chong”, sau ngay mo cua ma moi tro ve nha cha me ruot. Vua tro ve nha, co Tu da len nha bo vo chua Binh Lap xin su tru tri xuong toc quy y, phung su noi cua phat.

Vi su tru tri con nan na vi xem ra “nu thi chu” chua dut no tran, roi cha me co Tu biet chuyen den can ngan nha chua, nan ni con tro ve nha. Ruoc con ra khoi nha chua, nguoi me khong voi dua thang ve nha, ma ghe nha ba thay boi o gan dinh Binh Lap de nho xem duong tinh duyen cho con.

Ba thay boi phan chac nich: “Qua tam 3 ban. Ta khi da bay het, bay gio nguoi nu moi co the co chong”. Tu loi phan cua ba thay ma sau do khoang 1 nam da co them dam cuoi qua song cua chang trai o Thu Thua da ke o dau cau chuyen.

O tuoi 90, cu Tam Oanh nhu duoi hoi khi co ke cho het cau chuyen. Cuoi cung cu noi: “Sau khi co Tu bo xu ra di, chuyen “tuoi dan sat chong” cang tro nen nghiem trong o day, con gai tuoi dan rat kho lay chong. Tui vi cha me ngheo nen “lay dai” 1 co gai tuoi dan. Chang de, dau co ho nao vat tui, nen song nhan ran toi gio chua chet, trong khi “ba ho” nha tui da chet cach day gan 20 nam. Chang qua la su trung hop ngau nhien, chu xung quanh day chang ai co vo tuoi dan ma chet som ca. Nghi thuong co Tu Thao, xui rui gi tan mang! Hong biet sau do co co tim duoc hanh phuc!”.

Theo Ky Duyen (Phunutoday)

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.