Nhung hinh phat rung ron duoi che do Taliban

Thứ ba, 04 Tháng mười 2011, 09:06 GMT+7

Ngay 1/8/2010, tren trang bia cua tap chi Time noi tieng cua My dang buc hinh mot co gai nguoi Afghanistan duoi che do Taliban bi nguoi chong cat mui va tai.

Buc anh do mot nhiep anh gia Nam Phi chup sau do da doat giai thuong Anh Bao chi The gioi nam 2010 - mot trong nhung giai thuong danh gia nhat the gioi. Dang sau buc anh he lo mot hu tuc rung ron ma nhung nguoi dan ong Taliban doi xu voi nhung nguoi phu nu cua ho.
Bi kich khung khiep cua co gai tre

khong de

Buc anh chup chan dung Bibi Aishadoat giai nhat World Press photo 2010

Co gai xuat hien trong buc anh tren tap chi Time ten la Bibi Aisha, mot co gai tre nguoi Afghanistan. Voi lan da sang va mai toc den suon dai, guong mat kha ai, Aisha luon noi bat trong dam dong voi ve xinh dep dac biet. The nhung, khuon mat ay da tro nen bien dang khi co o vao tuoi 18, cai tuoi dang li ra la dep nhat cua cuoc doi Aisha. Cuoc doi cua co von da la mot bi kich ngay tu khi co sinh ra ma mang phan con gai tren dat nuoc nay.
Nam 12 tuoi, cha Aisha da hua ga co cho mot tay sung Taliban da co tuoi o tinh Oruzgan. Dam cuoi dien ra trong nuoc mat cua nhung nguoi phu nu trong gia dinh. Aisha khi do tham chi con khong biet moi nguoi dang lam dieu gi voi minh.
Chi biet rang, sau do 2 nam, khi Aisha 14 tuoi, co duoc don ve nha nguoi dan ong Taliban dang tuoi chu cua minh va phai goi nguoi do la chong. Do chong luon phai song xa nha de lan tranh kha nang bi bat, nen Aisha va em gai chu yeu song voi nguoi than trong gia dinh chong. Ca hai chi em bi bat buoc phai lam viec va bi doi xu nhu no le. Co luon bi chong va gia dinh nha chong danh dap khong thuong tiec ma chang can co bat ky mot ly do nao.
Gia dinh nha chong Aisha co toi 11 nguoi anh em. Khi nguoi chong di chien dau o Pakistan, Aisha nghiem nhien thuoc ve quyen so huu cua cha chong va 10 nguoi con lai trong gia dinh. Tat ca cac thanh vien trong nha chong Bibi deu la linh Taliban tai tinh Uruzgan. Hang ngay, ho thay nhau lam dung va boc lot suc lao dong cua co be. Mot lan, vi qua met moi va so hai nen Aisha khang cu lai. Ket qua la co bi bat ra ngoai ngu cung chuong voi dong vat ma khong duoc vao nha.
Cuoc song tu nguc va day doa khien Aisha vo cung dau kho. Sau nhieu lan tinh toan, Aisha quyet dinh tron khoi gia dinh chong. Ban dau, Aisha suyt bi lua boi hai nguoi hang xom. Ho du do co di theo ho, thuc chat la muon ban co toi mot noi khac. Aisha may man thoat khoi bay lua cua hai nguoi nay. Mot hom, khi gia dinh chong khong de y, co da len di bo tron mot minh. Tuy nhien, chuyen di do lai chi la khoi dau cua mot chuoi bi kich khac cua Aisha.
Trong thoi gian bo tron, Aisha bi nhung tay canh sat Taliban bat giu va bi phat 5 thang tu giam. Aisha sau do duoc tra lai cho gia dinh nha chong. Chong Aisha tu chien tran tro ve biet chuyen da to cao voi chinh quyen Taliban rang hanh dong bo nha cua co da boi nho danh du dong toc. Duoc su dong y cua Taliban, Aisha se phai chiu nhung hinh phat nang nhat theo y cua nha chong.
De tien hanh viec trung phat Aisha, gia dinh nha chong co da chon mot ngay dep troi. Chieu hom do, Aisha bi gia dinh nha chong dua len tren mot dinh nui. Chong Aisha tay cam mot con dao da duoc mai sac. Nhung nguoi khac trong gia dinh nha chong co dung xung quanh, guong mat dang dang sat khi. Chung vua chui boi vua khong ngung dung tay chan dap Aisha nga dui dui xuong dat.
Cuoi cung, Aisha bi giu chat boi hai nguoi dan ong khac trong gia dinh, trong khi bo chong di sung vao dau co. Chong cua Aisha tien len, dung con dao sac cua manh vao mui Aisha. Nhanh nhu chop, toan bo phan mui cua co bay ra ngoai. Mau me ban day nguoi, day ao Aisha. Co dau don giay giua nhung khong thoat khoi gong kim cua nhung nguoi dan ong trong nha chong.
Trong khi Aisha khoc loc keu cuu thi nhung ke khac dung xung quanh ha he sung suong. Sau do, nguoi chong tum tai cua Aisha va lai dung dao cat phang mot ben tai. Phan mui va tai cua Aisha duoc han cam len va nem xuong vuc. Aisha dau den do khong con khoc duoc nua. Co lim dan trong vung mau.
Trong khi do, gia dinh chong Aisha da xong cong viec trung phat cua minh, hoan hi keo nhau ra ve. Chung vut Aisha lai mot minh tren dinh nui, mac cho co song chet ra sao.
Nhung ke tan bao coi dieu do la hinh phat thich dang danh cho nguoi phu nu dam chong lai nhung luat le cua gia dinh nha chong. “Khi ho cat mui va tai toi, toi da ngat di. Khi tinh day giua dem, toi cam thay nhu co nuoc lanh tren mui minh. Toi mo mat va khong the nhin thay vi mat day mau”, Aisha sau nay ke lai.
Sau khi tinh day, Aisha da co gang de bo duoc ve toi nha ong noi. Tai day, cha de cua Aisha da den va dua con gai toi mot trung tam y te cua My, noi Aisha duoc cham soc suot 10 tuan. Cac bac si tai day sau do da chuyen co toi mot trung tam bi mat o Kabul va dua toi My hoi thang 8/2010. Aisha may man duoc cuu song va dua ve trai danh cho nhung phu nu co nho o thu do Kabul.
Hu tuc rung ron duoi thoi Taliban
Mac du Aisha thoat chet nhung em gai co van dang phai ganh chiu moi noi buc tuc cua nhung nguoi ac nghiet trong gia dinh chong. Va khong chi rieng ho, rat nhieu cac co gai Afghanistan khac song duoi thoi Taliban deu phai chiu chung nhung so phan day khac nghiet va dau thuong.
Cau chuyen cua Aisha tren tap chi Time thu hut su chu y cua ca the gioi den so phan cua nhung nguoi phu nu nay. Afghanistan la mot trong nhung nuoc ma nguoi phu nu van con chiu nhieu thiet thoi vi chien tranh, xung dot va cac hu tuc lac hau. Sau khi len nam quyen o Afghanistan vao nam 1996, Taliban da dua ra nhieu quy tac ha khac doi voi phu nu.
Co the noi, duoi thoi Taliban tu nam 1996 den nam 2001, phu nu Afghanistan bi doi xu tan te nhat trong lich su nuoc nay. Ho khong duoc di hoc, khong duoc roi nha ma khong co dan ong di kem, khong duoc nhan su cham soc y te tu cac bac si nam ke ca trong truong hop nguy kich, bi ep buoc lay chong, va phai mac burqa, mot loai khan trum kin tu dau toi chan, khong de lo cac bo phan tren co the. Ho tham chi cung khong duoc danh mong chan, mong tay va trang diem…
Doi voi truong hop cua Aisha, co la nan nhan cua mot tap tuc o Afghanistan co ten goi Baad. Theo tap tuc nay, mot gia dinh gay thu han voi gia dinh khac va bi coi la da pham toi voi gia dinh kia thi phai nop tai san cho gia dinh do de den toi cua minh. Trong rat nhieu truong hop, tai san ma cac gia dinh giao nop la nhung co gai, la con cai, la chau cua ho. Aisha duoc lua chon la vat den toi cho gia dinh, khi ma nguoi chu cua co pham toi voi mot gia dinh khac.
Sau khi giao nop co, nguoi chu pham toi hoan toan khong phai lam gi de den cho toi ac cua minh boi nguoi chau gai nho be cua ong ta da phai tra thay cho ong ta bang chinh than xac va suc lao dong cua minh.
Sau khi duoc ga ve nha chong, nhung nguoi con gai nhu Aisha se phai chiu moi su hanh ha cua gia dinh nha chong. Ho co quyen doi xu voi co nhu no le, tham chi la nhu suc vat. Viec Aisha bi cat tai va mui va dinh diem cua qua trinh hanh ha, boc lot cua gia dinh nha chong ma Aisha phai ganh chiu.

khong de

Aisha

Khi phong vien to Time (My) de nghi Aisha chup anh de dua len trang bia tap chi nay, Aisha theo thoi quen bat ngo dua tay len che mat. Phong vien da giai thich cho co ve y nghia cua viec chup buc anh nay, la de to cao nhung toi ac cung nhu nhung hu tuc cua dan ong doi voi phu nu duoi su ho tro cua chinh quyen Taliban.
Tuy nhien, doi voi Aisha, duong nhu co khong dam tin dieu do. Co dong y chup voi loi giai thich: “Toi khong biet dieu do co giup duoc gi cho nhung phu nu khac hay khong. Don gian toi chi muon co lai mot chiec mui”. Nho su giup do cua to chuc tu thien "Women For Afghan Women", Aisha da duoc dua toi My va duoc giup do de phau thuat lai mui va tai cua minh.
Nguoi phu nu tre tu Afghanistan, tung bi chong cu – mot tay sung Taliban long day thu han – cat mat mui, gio day dang lam lai cuoc doi tai thanh pho New York, My. Ngay 11/10/2010, Aisha da dung cam xuat hien truoc cong chung voi chiec mui gia va mot guong mat vo cung xinh dep va rang ro. Sau khi chinh quyen Taliban bi danh do, nhung thay doi ve chinh tri da tao ra nhung cai thien nhat dinh cho dia vi cua nguoi phu nu Afghanistan. Mac du vay, theo Lien Hiep Quoc hien co khoang 90% phu nu Afghanistan van phai chiu nhung bao luc gia dinh duoi hinh thuc nay hay hinh thuc khac.

Viet Bao (Theo Nguoi dua tin)

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.