Hieu biet moi ve chung dau nua dau

Thứ tư, 04 Tháng một 2006, 14:20 GMT+7


Hieu biet moi ve chung dau nua dau

Sau mot thoi gian dai len an stress va su lo au, den nay cac nha khoa hoc da tim ra nguon goc cua can benh man tinh dau nua dau la o trong gen cua chung ta.

Di truyen hoc, duoc ly hoc... nganh nghien cuu mui nhon muon di toi ket thuc nhung cuoc tranh luan ve benh dau nua dau (migraine). Hoi nghi Quoc te lan thu XII ve nghien cuu benh dau nua dau vua hop dau thang 10 vua qua o Kyoto da chung minh no mot cach ro rang. Phan lon cac cong trinh nghien cuu duoc trinh bay deu xuat phat tu nhung chuyen khoa do.

De cung co them, nhung ky thuat moi nhat ve chup hinh y hoc da cho phep nghien cuu nhung co che do mot cach chi tiet. It duoc biet toi, benh dau nua dau khong phai vi the ma khong tro thanh mot tham hoa thuc su. 12 trieu nguoi Phap mac benh, trong do so benh nhan nu chiem ty le cao hon nam (khoang 4 phan 5). Nhung ngay nay nguoi ta cung biet do khong phai la mot benh tuong.

Nhung noron, nan nhan cua su kich thich qua muc

Nhung cong trinh nhieu hua hen nhat dan cac nha khoa hoc theo con duong ban chat cua gen. “Trong con dau nua dau, cac mach mau cua mang nao (lop mang bao ve nao va tuy song) va nhung mach mau trong nao la doi tuong bi viem va gian ra, theo giao su Michel Minet nha than kinh hoc o Nice. Dieu khien cho nguoi ta bi dau, chinh la su ket hop cua hai hien tuong do. Chung xuat hien vi nhung mach mau nao nhan duoc mot tin hieu lech lac cua nao: He thong than kinh chi huy chung, thong thuong la nghi ngoi, bong hoat dong mot cach khong binh thuong va phat ra mot con (benh bien)”.

Tat ca moi nguoi deu co the la nan nhan va trong moi luc. Su khac nhau giua mot ca nhan “binh thuong” va mot nguoi bi dau nua dau “thuc su” la nguoi nay bi dau thuong xuyen. Cuc ky nhay cam voi moi yeu to duoc phat ra (stress, met moi...), benh nhan bi dau nhieu lan. Nguyen nhan: Mot su bat thuong trong kich thich cua nao. De truyen mot tin hieu tu noron nay den mot noron khac phai phat ra mot xung dien. The ma nhung noron cua cac benh nhan do lai truyen di qua nhieu tin hieu nhu mot cuc pin phat dien ra qua manh...

Tu khoang 10 nam nay, cac gen gay ra nhung di thuong do da duoc cach ly. Cac nha khoa hoc da nghien cuu benh dau nua dau trong gia dinh, kem theo nhung roi loan than kinh nang (hon me, nua dau) va co the xay ra voi nhieu nguoi trong cung mot gia dinh, cac nha nghien cuu da xac dinh duoc 3 gen hien huu trong nhung nguoi mac benh, ma hoa cac protein than kinh dieu hoa su kich thich cua nao. Phai chang cung nhung gen do da tao ra nhung con dau “co dien”? Day la mot gia thiet ma cac nha khoa hoc hien dang tham do.

Con dau co the tao ra mot loai tram cam

Cac nha nghien cuu da nghien cuu nao cua nhung nguoi mac chung dau nua dau duoi anh sang cua nhung ky thuat hien dai ve chup hinh y hoc: Scanner, chan doan nhiet ky... Do do, ho da phat hien ra con dau tac dong toi phan lon nhung vung giac quan. Dieu do giai thich duoc tinh nhay cam cao cua benh nhan, ho khong chiu dung duoc tieng on, hoac anh sang hoac mot so mui. Nhung vung nao quan ly duong ruot cua chung ta cung bi dao lon. Do la ly do tai sao nhieu nguoi bi dau dau thuong hay buon non, oi mua hoac co khi bi tieu chay.

Mot so benh nhan mo ta ho thay tinh tinh thay doi, con dau day ho vao mot tam trang nhu tram cam “Tren binh dien nao bo nguoi ta co the so sanh con dau nua dau giong nhu mot tran bao”, giao su Minet noi.

Nhung bieu hien do cung la nhung dau hieu lam sang de chan doan benh dau nua dau. Nguoi thay thuoc con tim hieu nhung trieu chung khac nhu thoi gian dau (tu 4 gio den 72 gio neu khong dieu tri) va quy luat cua no. Con dau thuong co nhung dac diem sau: Dau mot ben dau, dau giat (co cam giac nhu tim dap trong dau) va tang len khi lam mot viec gang suc vo hai (len cau thang hoac don gian la di bo).

Tu lau cac thay thuoc tu hai long khi quy toi cho stress va su lo au. Den nay nguoi ta biet chung chi la nhung yeu to khoi dong. Mot nua so benh nhan la nhung nguoi lo au, co thay thuoc nghi ngo la nhung vung trong nao co lien quan den benh dau dau va lo au mot phan, o gan nhau.

Lam viec qua suc, met moi, cac yeu to hormon nhu gan den ky kinh nguyet; nhung van de ve ngu, che do an uong cung co vai tro trong do. Mot cam xuc manh cung co the khoi dong cho con dau, ke ca mot tin vui dot ngot. Nguoi dau dau thuong dac biet nhay cam voi su thay doi, viec su dung thoi gian nhu ngay nghi qua ban, mot dem mat ngu hoac mot bua an qua “nang”... Mot quy luat vang: loi song hop ly, ve sinh.

Cac thay thuoc co ca mot tu thuoc chua chung dau dau nhung ho chi dieu tri cac... trieu chung nhu cac loai thuoc chong viem khong co steroid hoac neu khong do thi dung triptan, loai thuoc moi nhat, ngan su gian mach. Du lieu phap nao, dieu quan trong la phai phan ung som. Tu 10 den 15% benh nhan co the du doan con dau truoc tu 24 den 48 gio voi mot so dau hieu bao truoc. Loi khuyen: hay dung thuoc ngay khi thay dau de xoa nhanh no. Nhung uong truoc lai khong co tac dung.

Can phai dieu tri ve co ban: Nhung loai beta-bloquant (uc che beta) von de dieu tri benh cao huyet ap, mot so thuoc chong tram cam, chong giai phong serotonine trong nao, chong dong kinh vi su dot bien kich hoat nao kho gan gui voi dieu quan sat duoc o benh dong kinh. Cuoi cung la dihydroergotamine, mot dan xuat cua cua mach den, kha pho bien o Phap.

So luong nhung con dau giam dan theo tuoi

De phong benh, moi hoat dong thu gian va tam ly lieu phap deu co loi. Ve lieu phap thuc vat, mot so cay nhu cay Lac tien (nhan long, chum bao) cung co tinh chong tram cam va gop phan chong benh dau dau, mot benh nhan co the tai phat sau nhieu nam va so con dau cung giam dan theo tuoi, nhung no co the deo duoi ca doi. Muc tieu la chung song tot nhat voi benh cua minh, trong khi cho doi cac nha khoa hoc dat toi nhung lieu phap co ban.


(Theo Khoa hoc pho thong)

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.