Nguoi giu minh suot doi

Thứ hai, 03 Tháng bảy 2006, 06:02 GMT+7

//

Tuong nho dai tuong Chu Huy Man:


Nguoi giu minh suot doi
Dai tuong Chu Huy Man (bia trai) tai dai quan sat chien dich F2 thang 6-1972

Nam 2000, khi toi duoc de nghi gap ong de viet ve mot dang vien co 70 nam tuoi Dang, ong cuoi tren dien thoai: “Thoi bon toi vao Dang khac bay gio nhieu lam, thay rat thieng lieng, vinh du.

Cau cu den day, toi se ke cho nghe de lop tre biet hoi do bon toi hoat dong, phan dau nhu the nao”.

Gap ong, giong ong van tre trung chu khong nhu toi muong tuong o mot nguoi da tuoi 87: “Toi vao Dang luc do la mua dong. Le ket nap duoc to chuc trong mot gian bep, dong cua nen phai thap ngon den dau lac. Chi co vai nguoi tham gia. Ong can bo thuong cap chung kien, dung tuyen bo may cau, sau do la co duoc dua ra.

Toi dung truoc co tuyen the: “La dang vien khi bi tra tan se khong cung khai, bi tu day khong nan chi, vao song ra chet khong son long”. The la ket thuc, don gian lam nhung rat tham. Luc do toi 17 tuoi, lam gi da hieu ve tu cach dao duc, pham chat cao sieu gi dau, nhung thay thieng lieng, sau sac lam. Gio minh da la nguoi cua doan the roi, moi hoat dong, noi nang, tu cach cua minh quan chung nguoi ta nhin vao. The la phai giu, phai guong mau”.

Vao Dang duoc it lau, sang dau nam 1931, dich khung bo manh nham dap tat cao trao cach mang, ong bi bat, bi chung danh suot ba dem, ba ngay. Ong dut khoat khong khai nhan cung khong ky cam ket la se khong lam cach mang. Dich phai tha nhung chung cu nguoi theo doi. Cuoi nam 1932, ong lai bi bat roi lai duoc tha. Dau nam 1933, ong moc noi khoi phuc co so va duoc cu lam bi thu chi bo, luc do moi 20 tuoi.

Ong ke: “Sau do dich dua toi vao danh sach tinh nghi cong san nen tu nam 1935-1939, chung yeu cau hang nam cu den cac ngay 8-3, 1-5, 14-7 (Quoc khanh Phap) va 12-9 (ngay nong dan Hung Nguyen keo len Vinh bieu tinh) toi phai trinh dien va bi giu lai suot ngay hom do. Cuoi nam 1939, chung bat giam toi suot bay thang lien. Duoc tha ra it ngay, den thang 5-1940, chung bat va dua di day o Dac Lay, Kontum”.

Cuoc song tu day cua ong cham dut vao dau nam 1943 khi to chuc tao dieu kien de ong vuot nguc an toan. Sau do la nhung thang ngay ong hoat dong cach mang soi noi, lien tuc, tham gia Ban van dong Viet Minh va Tinh uy tinh Quang Nam. Tong khoi nghia thang 8- 1945 thanh cong, ong duoc bau lam pho bi thu tinh uy, roi chinh tri vien Tinh doi Quang Nam. Cuoi nam 1945, cap tren dieu ong ra Hue cong tac, giu chuc chu tich Uy ban quan chinh cua bon tinh Quang Binh, Quang Tri, Thua Thien - Hue, Quang Nam.

Cuoi nam 1946, ong duoc dieu ra Bac moi duoc ba tuan thi khang chien toan quoc bung no. Theo cac co quan chuyen len can cu dia Viet Bac, ong duoc phan cong lam truong Ban kiem tra xay dung Dang, roi sau do chuyen sang quan doi lam trung doan truong cac trung doan 72, 74, roi lam chinh uy trung doan 174. Nam 1951, ong lam pho chinh uy dai doan 316. Trong chien dich Dien Bien Phu, ong la chinh uy, bi thu dai doan uy dai doan 316.

Sau mot thoi gian duoc phan cong cong tac o nuoc ban Lao, den thang 7-1957, ong tro ve nuoc lam chinh uy Quan khu 4. Thang 5-1958, ong len Tay Bac lam chinh uy Quan khu Tay Bac, bi thu Khu uy Tay Bac...

Cuoc doi binh nghiep cua ong gan voi cac chien truong Binh Tri Thien khoi lua, Tay Bac, Thuong Lao, Quan khu 4, Quan khu 5, Tay nguyen. Dac biet, ong da bon lan lam chinh uy Quan khu 4 voi tong thoi gian la 22 thang.

Nam 1976, ong tham gia Ban chap hanh trung uong, duoc bau lam uy vien Bo Chinh tri. Ong duoc cu giu chuc chu nhiem Tong cuc Chinh tri quan doi nhan dan VN, pho bi thu Quan uy trung uong, pho chu tich Hoi dong Nha nuoc.

Trong dip duoc tro chuyen cung ong, toi manh dan hoi ong ve nhung dieu dong lai va nhung mong moi cua ong doi voi the he hom nay. Ong ngam nghi va tam su: “Tinh hinh hien nay co cai phuc tap cua no. Nhung bien dong phuc tap do hang ngay gioi vao can bo, dang vien ve tam ly, tinh cam, suy nghi, dao duc, pham chat. Toi theo doi tinh hinh thay lo nhung rat mong anh em thanh nien chiu kho hoc tap, ren luyen, gan gui quan chung, nhan dan chu song buong tha nhu hien nay thi khong phai la hay. Phai tu hoc, tu ren luyen minh de truong thanh vi loi ich cua dat nuoc, cua nhan dan, trong do co loi ich cua chinh minh”.

Nho lai cai ngay ngoi nhin ong say sua noi, ham rang khoe, trang deu, mai toc bac pho va nu cuoi than thien, toi co cam tuong nhu dang nghe nguoi ong giang giai cho chau ve nhung cai hay, le phai tren doi. Tham thoat da sau nam tu ngay duoc gap ong dau xuan nam 2000, gio nhan duoc hung tin, long toi khong khoi cam thay hut hang. Lai mot nguoi con cua Nghe An, nguoi chau, nguoi hoc tro cua Bac Ho ra di.

Dai ta NGUYEN MANH HA
(nguyen tong bien tap tap chi Lich Su Quan Su,
chinh uy su doan 308)

De lai mot “duong dan” chinh nghia

Hom do la tiet cuoi xuan. Ret thang ba, Ha Noi rat lanh. O tuoi 93, dai tuong trong van hong hao, quac thuoc ngoi tiep hai nha bao cua bao TS TP.HCM o ngay hang hien cua ngoi nha tren duong Ly Nam De.

Ong van pha tro va thinh thoang chem manh tay trong khong khi nhu mot nguoi trai tre. Cau chuyen ma chung toi mang den cho ong khong he tich cuc ti nao: cau chuyen ve PMU18 va su tha hoa cua mot bo phan can bo, dang vien.

“Neu soat xet dung nghia va nghiem tuc thi trong he thong chinh tri cua ta khong chi co mot dang bo te liet va hu hong nhu PMU18”, trong loi thang than va phan no cua ong van khong giau noi su dau don. Ong bao do la co hoi de Dang ta nhin lai va soat xet minh. Dong nghiep cua toi tranh luan lai voi ong: “Nhung cung co nguoi cho rang thanh qua cua Dang la vi dai; nhung chuyen nhu PMU18 chi la cai say nho, khong the vi do ma lam lu mo thanh qua vi dai cua Dang?”.

Tuc thoi than thai cua ong dot ngot thay doi va trong mot tich tac, khong con la mot lao tuong ma la mot manh tuong ngay truoc mat chung toi. Loi ong noi nhu mot duong dan: “Do la nguy bien, la khong dam nhin thang vao su that. Mot can bo, dang vien du la o cap nao neu khong dam nhin thang vao su that la hu hong!”. Toi lang ca nguoi va vo le...

Nhung “duong dan” cua ong khong chi cong pha vao thanh tri cua nhung ly le xao bien. Duong dan cua ong con cong pha vao chinh mot nha bao nhu toi. Co qua nhieu dieu - ma ngay ca nhung nguoi tot - trong mot thoi khac nao do chung ta cung dung dang, nan na chua dam nhin thang. Co hon mot lan khong - nhung nguoi trong chung ta - tu bao bien voi minh khi nhin thay mot viec tieu cuc ma danh chac luoi, nham mat bo qua...

Ca doi binh nghiep, truoc khi ve troi dai tuong con de lai cho doi mot “duong dan” chinh nghia.

DANG DAI

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.