Vi sao Trung Quoc chua tham gia TPP

Thứ hai, 24 Tháng chín 2012, 08:32 GMT+7

Hiep dinh Doi tac xuyen Thai Binh Duong (TPP) duoc ky vong se thiet lap mot nen tang toan dien ve phap ly, thuc day qua trinh hoi nhap va tao moi truong ben vung cho hoat dong thuong mai cua khu vuc va quoc te. Nhung su vang mat cua Trung Quoc dang gay ra nhieu y kien trai chieu.

Tai sao My can TPP?
Gap ghenh dam phan TPP
Xem bai khac tren Vef.vn Su vang mat cua “nguoi khong lo”

Khoi dau voi chi ba quoc gia (New Zealand, Singapore va Chile) vao nam 2002, TPP hien nay da nhan duoc su quan tam cua tat ca cac quoc gia trong khu vuc Thai Binh Duong. Dac biet, nen kinh te dan dau the gioi Hoa Ky cung dang tham gia vao qua tinh dam phan xay dung TPP.

Tuy nhien, mot san choi lon day tiem nang nhu TPP lai vang bong ga khong lo Trung Quoc - nen kinh te lon nhat chau A va la “cong xuong” lon nhat cua the gioi.

TPP la mot cau truc hop tac kinh te hoan toan mo, ma bat ky mot quoc gia nao dap ung duoc nhung yeu cau cua no deu co the gia nhap. Hiep dinh nay huong den xoa bo nhung rao can thuong mai va dau tu, khong chi ve thue quan va hang rao ky thuat, ma con o cac van de minh bach hoa dau tu cong, luat so huu tri tue, bao ve moi truong, quy hoach nguon lao dong…

Ngoai Hiep dinh Tu do Thuong mai My - Han duoc ky ket vao ngay 15/3 vua qua, hiem co mot khuon kho hop tac kinh te nao dat ra nhung doi hoi mang tinh toan dien cao nhu TPP. Nhung khuon kho ma TPP mong muon dat den, theo nhu nhan dinh cua nha kinh te hoc nguoi My Jeffrey Schott, “kho long duoc Trung Quoc duoc chap nhan”.

Vi sao Trung Quoc chua tham gia TPP?
Bai phong van hoc gia Zhu Wenhui, dang tren to Thoi bao Hoan cau ngay 28/5/2012, da dua ra quan diem xem TPP nhu mot “mang luoi quyen luc mem ma Hoa Ky dang phu quanh Trung Quoc”.

Theo hoc gia nay, voi vi the la doi tac lon nhat trong Hiep dinh, Hoa Ky dang phat trien TPP thanh mot to chuc co suc anh huong cao trong khu vuc; dong thoi chiu su chi phoi lon tu phia Hoa Ky. Qua do, hoc gia nay dua ra loi canh bao, nhung ap luc trong tuong lai ve hop tac kinh te khu vuc se khien Trung Quoc phai tham gia vao TPP va se bi kim ham tren nhieu linh vuc thong qua nhung khuon kho rang buoc va luat choi do Hoa Ky dat ra.

Cung tren to Thoi bao Hoan cau, so dang ngay 30/7/2012, tac gia Zhou Zhongfei da dua ra nhan dinh ve TPP nhu mot phan trong chien dich “tro lai Chau A” cua Washington. Nguoi viet lap luan rang, TPP se gop phan can bang vi the giua Hoa Ky va Trung Quoc doi voi nen kinh te chau A, gay anh huong len qua trinh hoi nhap kinh te cua chau A, buoc nen kinh te nay sat nhap vao khu vuc tu do thuong mai chau A – Thai Binh Duong ma My dang chi phoi.

Ben canh do, voi viec moi Dai Loan gia nhap vao TPP. Qua do, keo nguoi dong minh Dai Loan tro lai gan hon voi Hoa Ky. Gioi chuc Dai Loan cung da bay to mong muon tham gia vao TPP neu “khong muon bi bo lai va danh mat loi the canh tranh”. Co the noi, trong tuong lai, TPP se la mot thach thuc lon doi voi vi the cua Trung Quoc trong nen kinh te khu vuc.

Trung Quoc giu san choi chau A

Tuy nhien, theo nhan dinh cua mot hoc gia, mac du khong tham gia vao TPP, Trung Quoc van dang khang dinh vi the trung tam trong moi hoat dong thuong mai tai chau A”. Nhung yeu to ve dia ly va tiem nang cua thi truong luon la cac tac nhan chi phoi moi hoat dong thuong mai cua mot chau A dang phat trien. Voi cac loi the ve vi tri, lanh tho va su nang dong, Trung Quoc van luon giu mot luc hut khong lo doi voi nen kinh te cac quoc gia trong khu vuc.

Trong khoang 20 nam tro lai, Trung Quoc da no luc thiet lap nhung khuon kho hop tac kinh te nham khang dinh tieng noi cua minh trong khu vuc, ma dien hinh la Hiep dinh Tu do Thuong mai (FTA) Trung Quoc – ASEAN chinh thuc co hieu luc vao nam 2010.

Bac Kinh cung thong bao se chinh thuc buoc vao qua trinh dam phan ky ket FTA voi cac nen kinh te lon cua khu vuc nhu Nhat Ban va Han Quoc trong nam nay. Theo nhan dinh cua hoc gia Yan Dong, cong tac tai Vien Khoa hoc Xa hoi Trung Quoc, day la nen tang de Bac Kinh “huong den viec thiet lap mot Hiep dinh Thuong mai Tu do cua Dong A”.

Suc anh huong cua Trung Quoc doi voi cac hoat dong kinh te cua Chau A la qua ro ret. Dien hinh la viec Trung Quoc da thay the Hoa Ky va EU, noi len thanh doi tac thuong mai lon nhat cua cong dong ASEAN. Den nam 2010, Trung Quoc da chiem gan 20% tong gia tri trao doi thuong mai cua khoi cac quoc gia ASEAN.


Vi sao Trung Quoc chua tham gia TPP?

Tan dung toi da loi the ve chi phi thap va su nhanh chong trong van chuyen hang hoa, cung voi kha nang tieu thu hang hoa cung nhu nang luc san xuat khong lo cua minh, Trung Quoc da thuc day quan he thuong mai voi cac quoc gia xung quanh voi mot toc do chong mat. Ngay ca voi An Do, mac du Trung Quoc hien nay van chua co mot Hiep dinh Thuong mai Tu do song phuong, nhung cung da tro thanh doi tac thuong mai lon thu hai cua quoc gia nay.

Moi hiep dinh hop tac thuong mai deu doi hoi o cac thanh vien tham gia su danh doi nhat dinh de dat duoc thanh cong, vay lieu chang TPP se la mot “cai bay” kim ham su phat trien cua Trung Quoc hay se tao dieu kien cho quoc gia nay cung co va phat trien vi the cua minh trong nen kinh te khu vuc? Luc nay day, nhu loi cua Bo truong Ngoai giao New Zealand – Murray McCully ve kha nang Trung Quoc gia nhap TPP trong tuong lai: “canh cua van luon de ngo”. Chac chan, Trung Quoc van dang xem xet ky luong ve “ve nhung he luy va tiem nang cua TPP, khong loai tru kha nang Trung Quoc se tham gia vao khuon kho hop tac nay”.

Le Thanh

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.