Chi giao trong trach cho nguoi co tu tuong Doi Moi

Thứ bảy, 18 Tháng chín 2010, 05:27 GMT+7

Dan toc ta dang buoc vao mot giai doan mang tinh lich su vi chung ta dang buoc vao thap ky cuoi cung trong muc tieu dua Viet Nam co ban tro thanh nuoc cong nghiep hien dai. Tuy nhien, de co the van hanh va trien khai hoi nhap theo duong loi cua Dang, can phai tim cho duoc nguoi co tu tuong Doi Moi de giao viec.

Loat bai Dong gop y kien cho Dai hoi Dang XI
Tuong Dong Si Nguyen gop y cho Dai hoi Dang
Co dai hoi ban di ban lai khi chon Tong bi thu

LTS:Dong gop y kien cho Dai hoi Dang XI, TS tran trong gioi thieu lai voi ban doc noi dung cuoc tro chuyen voi nguyen Chu tich Quoc hoi Nguyen Van An thang 7/2009. Cuoc tro chuyen xoay quanh tinh cap bach cua Doi Moi toan dien dat nuoc - bao gom ca Doi Moi kinh te va Doi Moi chinh tri, trong do chi giao trong trach cho nguoi co tu tuong Doi Moi.

Gio la luc phai Doi Moi toan dien

Thua ong, hon 20 nam Doi Moi, chung ta da lam nen thanh cong to lon nho doi moi tu duy va chuyen co che kinh te tu bao cap sang thi truong. Nhung gio day, dat nuoc lai dang dung truoc nhung thach thuc moi, chung ta can tiep tuc Doi Moi manh me nhu the nao cho phu hop thoi cuoc?

Dung! Cong cuoc Doi moi do Dang khoi xuong va lanh dao trong hon 20 nam qua da rat thanh cong. Chung ta da thu duoc nhung thanh tuu to lon, dua dat nuoc di len, hoi nhap voi the gioi.

Tuy nhien, luc do, chung ta chu truong Doi Moi kinh te truoc, doi moi chinh tri sau. Nhung thuc ra Doi Moi kinh te cung da co phan Doi Moi chinh tri roi. Luc do ta noi Doi Moi chinh tri sau y la noi ve the che chinh tri - mot linh vuc rat nhay cam, cuc ky he trong.


�SChi giao trong trach cho nguoi co tu tuong Doi Moi�
Nguyen Chu tich Quoc hoi Nguyen Van An: Doi Moi chinh tri chinh la phat huy dan chu trong Dang va trong xa hoi ve mat chinh tri. Anh: PH

Hon 20 nam da qua, gio day chinh la luc chung ta phai Doi Moi toan dien hon, Doi Moi triet de hon.

De lam duoc nhu vay, theo ong, chung ta can phai bat dau tu dau?

Bat dau tu viec phat huy tot hon nua dan chu va mo rong hon nua dan chu truc tiep trong Dang va trong xa hoi, dieu do se tao dong luc Doi Moi toan dien dat nuoc va thuc day kinh te phat trien manh hon nua.

Doi Moi kinh te chinh la phat huy dan chu trong Dang va trong xa hoi ve mat kinh te.

Doi Moi chinh tri chinh la phat huy dan chu trong Dang va trong xa hoi ve mat chinh tri.

Neu phat huy dan chu tot hon, mo rong dan chu truc tiep tot hon, chac chan se tao dong luc moi vo cung to lon trong cong cuoc Doi Moi toan dien dat nuoc vi dan chu chinh la dong luc. Dan chu vua la muc tieu, vua la dong luc.

Vay phai lam the nao de mo rong duoc dan chu nhu ong vua de cap?

Ke ra voi co che, the che nhu hien nay, de phat huy dan chu, neu hieu dung va lam dung, lam tot thi chac chan thanh tuu Doi Moi toan dien dat nuoc se con to lon hon nhieu.

Voi co che hien nay cung da tao ra kha nhieu dieu kien de phat huy dan chu roi. Van de la o cho con nguoi van hanh cai co che do the nao? Hieu va lam co dung khong?

Nen nho rang, phat huy dan chu luon co hai mat. Do la quan he giua nguoi lanh dao va nguoi bi lanh dao. Neu nguoi lanh dao biet khoi day va tao dieu kien cho nguoi bi lanh dao thi nhu vay dan chu se duoc phat huy va nguoc lai.

Mat khac, neu nguoi bi lanh dao khong biet su dung dung dan quyen dan chu ma cu de nguoi khac vi pham thi dan chu cung khong the duoc phat huy.

Phat huy dan chu cung phai gan lien voi tang cuong ky cuong. Dan chu cang cao thi ky cuong cung phai cang cao. Phat huy dan chu cung phai canh giac voi nhung am muu loi dung, pha hoai cua cac the luc thu dich.

Vua roi ong co de cap toi viec can phai mo rong dan chu truc tiep. Vay noi dung cua dan chu truc tiep nay nen hieu the nao cho chinh xac?

Noi dung cua no cung nam trong pham tru phat huy dan chu. Song day la nhung noi dung mo rong so voi hien nay.

Vi du, dai hoi Dang cac cap truc tiep bau bi thu Dang bo, dai hoi dai bieu toan quoc truc tiep bau Chu tich Dang (hoac Tong bi thu Dang). Dai hoi lan thu II cua Dang (nam 1951) da lam nhu vay.

Hoac truoc khi Ban chap hanh TU hoac Bo Chinh tri dua ra chu truong gi thi nen lang nghe Chinh phu, Quoc hoi roi moi quyet dinh.

Nghe roi moi quyet se giup cho Bo Chinh tri va TU nghe duoc y kien cua nhieu Dang vien la can bo cao, trung cap dang cong tac o Chinh phu va Quoc hoi. Nhu vay y Dang, long dan se la mot, khong chu quan, ap dat.

Do la mot vai vi du mo rong dan chu truc tiep trong Dang, con trong xa hoi cung vay.

Vi du, cu tri cac cap nen truc tiep bau nguoi dung dau co quan Nha nuoc cap minh (chu tich UBND). Hien nay la HDND bau chu cu tri chua duoc truc tiep bau.

Hoac Nha nuoc phai trung cau y kien nhan dan ve nhung van de he trong cua dat nuoc, nhu Hien phap, nhung van de sua doi Hien phap, nhung van de he trong khac, lien quan den van menh cua dan toc deu phai dua ra dan phuc quyet. Day la quyen lam chu thuc su cua nguoi dan.

Muon vay, phai xay dung Luat Trung cau dan y. Hien phap nam 1946 da noi rat ro, nay can phai duoc thuc hien .

Day la mot vai vi du can va kha thi ve viec mo rong dan chu truc tiep trong Dang va trong xa hoi.

Chua co tam ky tri

De co mot Nha nuoc manh, nhat thiet phai co doi ngu quan tri gioi. Theo nhieu nha quan sat, nhan tai minh khong thieu nhung chung ta rat thieu vang nhung nha ky tri gioi. Ong co suy nghi nhu the nao ve viec nay?

Ve chuyen mon, nhieu anh em nha minh kha lam. Nhung ve quan tri, ca hanh chinh, ca doanh nghiep, dung la con nhieu yeu kem. Do khach quan cung lon, song do chu quan cung khong nho.

Thua ong, lau nay khi bo nhiem nhung vi tri quan trong, chung ta van co thoi quen danh gia thanh tich trong qua trinh dau tranh gianh doc lap, thong nhat dat nuoc, danh gia tren nhung tieu chi chung chung nhu “trung thanh voi Dang, voi dat nuoc, co pham chat dao duc tot….”. Nhung gio day, trong boi canh Viet Nam da hoi nhap, trong luc chung ta dang dung truoc nhung thach thuc to lon, chung ta dang can nhung nguoi co nang luc chuyen mon va tam nhin chien luoc. Quan diem cua ong?

Bat cu van de gi cung phai duoc xem xet voi quan diem lich su cu the. Cac cu nha ta thuong noi co cong thi thuong, co tai thi giao trong trach.

Neu nguoi co cong ma lai co tai thi vua duoc thuong, vua duoc giao trong trach. Cong it ma thuong cao cung nguy hiem. Khong co tai ma duoc giao chuc cao cang nguy hiem.

Trong chong ngoai xam, trong bao ve doc lap chu quyen thi minh tai that, nhung ma trong xay dung hoa binh thi con dang trong qua trinh truong thanh.

Viec chon can bo duong nhien phai phu hop voi duong loi hien hanh. Trong su nghiep Doi Moi, thi phai tim duoc nguoi co tu tuong Doi Moi de giao viec. Cong nghiep hoa, hien dai hoa ma giao cho nguoi san xuat nho thi lam sao lam duoc.

Ong cung nhu nhieu vi lanh dao khac rat hay dung cum tu “vua hong, vua chuyen” de noi ve tieu chi chon nhan su chu chot. Chuyen thi ro roi, con Hong thi lau nay ta quen nghi do la chat Dang. Gio day yeu to Hong co nen duoc mo rong khong, va mo nhu the nao?

Theo toi, Hong nen hieu la dao duc cach mang thuc chat, chu khong phai chi la cai danh Dang vien. Hong phai thuc chat, chu khong phai chi la danh.

Ong cha ta da noi danh phai di voi thuc. Nhung bay gio khong it nguoi cu thay danh thoi ma khong thay thuc.

Ngay xua, duong loi cua minh la giai phong dan toc, thong nhat dat nuoc thi ai dong y, ai tan thanh giai phong dan toc, thong nhat dat nuoc thi day la nguoi Hong.

Ngay nay trong thoi ky cong nghiep hoa, hien dai hoa, Doi Moi, hoi nhap roi, do vay ai la nguoi co tu tuong Doi Moi, ai la nguoi co tu tuong hoi nhap theo duong loi cua Dang thi nguoi do la Hong.

Nhu vay, Hong khong dong nhat voi Dang vien. Nhieu nguoi ngoai Dang van co the Hong.

Va nhu vay, nhung nguoi khong phu hop duong loi buoc phai de ra ben ngoai, khong giao trong trach, khong co cach nao khac ca. Nhung ma van phai tao dieu kien de cho ho dong gop y kien, khong duoc phan biet doi xu.

Chon nguoi tai chu khong chon nguoi hien

Xin duoc chuyen sang mot van de khac. Thua ong, trong giai doan hien nay va sap toi, nhan si, tri thuc se dong mot vi tri vo cung quan trong de dua nuoc nha hung thinh. Dang va Nha nuoc da co nhung nghi quyet, chinh sach rat cu the. Nhung tai sao nhieu nhan si, tri thuc van tran tro va van cam thay chua thuc su co co hoi dong gop cho dat nuoc?

Doi khi viec danh gia con nguoi con bi phu thuoc vao su danh gia thieu khach quan cua ca nhan nguoi co quyen khien ta co cam giac nhung nguoi co tai duc chua duoc trong dung.

Nguoi tai thi ho thuong rat nhanh nhay, sang tao. Nhung nguoi co tai thuong la nhung nguoi rat yeu tu do, ho tu do tu duy khong le thuoc vao nhung cai co san, ho doc lap sang tao trong cong viec khong le thuoc vao y kien cua nguoi khac, ho coi tu do tu duy nhu khong khi hit tho, coi doc lap sang tao nhu com an nuoc uong hang ngay va coi chan – thien – my (cai dep) nhu la bai vat ton tho. Ho chi ton tho Duc – Tai that, Hong – Chuyen that. Ho thuong ghet, khinh cai gia.

Nhung nguoi tai nay hay noi den cai moi, nhieu khi kho nghe. Co nguoi chua nghe ho noi xong da gat y kien cua ho di roi. Co khi chi do nhung nguoi lanh dao truc tiep ho danh gia, hoac nhung co quan tham muu danh gia, con lanh dao cap tren thi khong sau sat, khong nghe thau dao, hoac lo di, khong de cho ho co tieng noi, khong de cho ho co cho noi.

Bai hoc kinh nghiem cua nguoi Singapore, nguoi Han Quoc hay nguoi Nhat Ban, de tim duoc nhan su xung dang, cac nuoc nay da xay dung duoc nhung co che phan bien huu hieu, tao dien dan ngon luan cong khai de nguoi tai thi tho minh bach. Ong co y kien gi khi nhin ve cau chuyen cua dat nuoc va nhin sang cac nuoc lang gieng?

Phai lam sao de khi bau chon nhan su, danh sach phai nhieu hon va phai cho cac ung vien tranh cu thuc su. Trong kinh te khong canh tranh cung hong. Trong chinh tri khong canh tranh cung hong.

Trong boi canh cua minh van co the to chuc tranh cu minh bach neu khuyen khich de cac ung vien trinh bay quan diem doc lap trong cuong linh chinh tri, trong chien luoc kinh te, trong bao cao chinh tri, ve danh gia tinh hinh, phan tich nguyen nhan va chu truong giai phap.

Cai quan diem doc lap nay cua tung ung vien rat quan trong vi no chinh la cai de cac ung vien thuyet phuc moi nguoi va de moi nguoi co dieu kien so sanh, lua chon.

That ra do truyen thong “khiem ton”, nhieu nguoi van con tam ly ngai noi ve cai gi do to tat, noi ve quan diem cua chinh minh, phe phan quan diem cua nguoi khac. Doi khi ho so bi mang tieng tham quyen, tu kieu nay no. Nhieu khi vi ho chua tu tin. Cai ca nhan bi hoa tan trong tap the. Ca nhan nam trong tap the la dung, con hoa tan trong tap the lai la khong dung.

Nhung trong thuc te, nhieu khi chua kip the hien quan diem doc lap thi da bi cai nay cai khac ngan giu lai roi?

Thi do la cau chuyen hai mat. Mot mat nguoi lanh dao phai tao dieu kien, mat khac cap duoi cung phai biet su dung quyen cua minh.

Trong cuong linh, Dieu le Dang, trong Hien phap va Phap luat nha nuoc deu noi ca roi day, chi co cai khong it van de minh hieu chua dung va lam chua tot, hoac chua dam lam. Mot khi minh chua dam lam ma lanh dao co khuyen khich thi cung cha lam gi duoc.

Lieu co dien dan dan chu nhu vay khong khi ma dong mot cai la so dong cham, dong mot cai la lo bi kiem duyet nay no. Vay thi lam sao nguoi tai co co hoi xuat lo duoc?

Mot khi anh chua dam xuat lo thi anh chua phai la nguoi tai that su, nguoi tai trong hanh dong, ma co the moi chi la nguoi tai tiem an.

Co ve chua thuc su thuyet phuc cho lam. Theo ong, voi co che hien nay da thuc su tao dieu kien cho nguoi tai the hien?

Khong the do het loi cho co che.

Toi noi rat thuc tien nhe, trong lich su tu co chi kim, tat ca nhung nguoi tai la nguoi vuot len lam thay doi ca Hien phap va phap luat, con neu khong vuot len duoc thi anh chua phai la nguoi tai that su.

Con nguoi cu the nhe: Mac, Anghen va Cu Ho cua chung ta deu la nhung nguoi nhu the. Trong dem dai tam toi, Cu Ho va Dang ta da lanh dao nhan dan lam cach mang thay doi duoc ca che do cu, chuyen tu che do thuc dan nua phong kien sang che do dan chu cong hoa tu tay khong va ngoai vong phap luat.

Bay gio ta co phap luat bao ve, duoc luat phap cho phep ma con khong dam xuat dau lo dien thi ro rang do chua phai la nguoi tai that su.

Nhung truoc het phai ton trong phan bien xa hoi va xa hoi dan su… Voi hai khai niem nay, ong co suy nghi gi?

Phan bien xa hoi, xa hoi cong dan, xa hoi dan su la nhung bieu hien, nhung dau moc phat trien cua Nha nuoc cua dan, do dan va vi dan, cua Nha nuoc dan chu nhan dan, nhan dan lam chu thuc su nha nuoc cua minh, mot Nha nuoc dan dan tu tieu vong se chi con la “nua” Nha nuoc.

Tinh cong dong, tinh tu quan cua nhan dan ngay cang cao. Tinh cong boc, tinh dich vu cua Nha nuoc cung ngay cang cao.

Xin duoc quay tro lai chuyen chon nguoi thao viec. Thua ong, can co quy trinh, co cach thuc chon lua nhu the nao de bo may lanh dao dat nuoc tu Trung uong den dia phuong hoi tu duoc nhung nguoi xung dang nhat?

Day la van de dang duoc ca xa hoi quan tam. Nhieu nguoi co cam giac nhung nguoi tai duc chua duoc trong dung. Danh gia the nao la nguoi tai - duc la rat kho. Neu chi danh gia cua ca nhan, nhat la ca nhan cua nguoi lanh dao chi phoi thi nhieu khi rat nguy hiem, nen phai de cai danh gia do cho ca quang dai quan chung nua thi se khach quan hon.

Cach lam, cach sang loc la rat quan trong. Cach lam cua chung ta lau nay con nhieu han che vi nhieu khi bi phu thuoc vao nguoi lanh dao, tu do ma nay sinh tu tuong co hoi.

Cho nen nguoi muon duoc giao trong trach thuong hay don y, lua chieu lay long nguoi lanh dao, khong bang tai nang thuc su, ma co khi chi do kheo an kheo noi la duoc chon.

Doi Moi phai tu nhung nguoi chu chot

Phai lam the nao de tim cho duoc nguoi tai vao cac vi tri chu chot de co the lua chon duoc can bo du nang luc dam duong trach nhiem dua dat nuoc hung thinh nhu tam nguyen cua Bac Ho kinh yeu?

Cach lam truoc day co may diem thanh nep khong tot, tuy khong thanh van. Ai la nguoi dung dau cac cap, it ra la cac thu, bo truong, bi thu, pho bi thu, chu tich roi moi vao duoc Trung uong. Trong thuc tien cung co nhung nguoi hien tai nhung ho lai chua vao nhung vi tri do, vi chua co co hoi. Vay thi lam sao de khac phuc duoc dieu nay.

Thu hai nua la phai uy vien Trung uong hai khoa moi vao Bo Chinh tri, vua roi TQ da co buoc di ngoan muc cung la bai hoc tot cho ta suy ngam.

Truoc day thuong phai qua 2 khoa UVBCT moi duoc lam chu chot. Nhu vay ho se gia mat.

Nhung quy dinh nay khong thanh van da vo tinh sang loc di mat nhieu roi, con lai lop tren thi da gia mat roi.

Mot diem nua la lau nay minh han che tuoi mot cach may moc. O cac khoa deu quy dinh dung do tuoi de xay dung co cau cap uy. Dung la buoc phai co mot co cau tuoi, nhung day la co cau mot tap the co ma. Neu tap the nay cung mot lua tuoi thi nhieu khi khong tranh khoi luc om om het, luc nghi, nghi het.

Co cau tuoi cua mot tap the la dung. Song may moc trong nhung truong hop cu the lai la khong dung.

Nhu vay, trong van de nhan su, chung ta cung can phai dua ra nhung tieu chi ro rang, mach lac nhu the nao?

Kinh nghiem cho thay, it nhat can phai co 3 do tuoi: cao tuoi, trung tuoi va tre tuoi.

Nhung voi mot so truong hop cu the, nhat la nguoi dung dau thi dung nhu the. Va ngay ca 3 cai do cung dung lam may moc. Noi tom lai dung vi may cai tieu chi nay ma sang loc mat nhieu nguoi Duc - Tai.

Dac biet nguoi dung dau cac co quan phai lay tieu chuan tri tue va suc khoe lam chinh. Noi dung ra thi phai la: Duc – Tai va suc khoe.

Duc la le duong nhien roi. Trong thuc te cuoc song, nguoi co duc chac la co nhieu, con nguoi tai thi chac la khong nhieu.

Tuy nhan duc la goc la dung co ma minh chi dua nguoi co duc len cam quyen la cung hong. Quan trong hon ca la phai can nguoi co tai. That ra, khong the tach Duc - Tai mot cach co hoc, song trong thuc te phai chang chung ta thieu nhung nguoi tai?

Trong thuc tien co nhieu dan chung rat cuc doan, dua mot nguoi hien hien hoac mot nguoi noi nhieu, lam it, chung chung, tron vo len lam nguoi dung dau co quan, don vi, cuoi cung co quan, don vi do lanh du hau qua, nhan dan lanh du hau qua. Can bo o dau dan thi dan o do kho.

Hien tai la nguyen khi quoc gia. Hien tai thoi nao cung co. Dat nuoc hung thinh hay suy vong deu do viec trong dung hien tai ma ra.

Ta khong dam xuat lo, khong biet lua chon, khong biet trong dung Hien - Tai thi ta cung co loi, co toi to voi nhan dan.

Cac bai viet khac:

Tiep theo >>


^ Lên đầu trang ^


Copyright © 2006-2012 by VietBao.vn
Viet Bao Viet Nam - All Rights Reserved.